Wie aan Sluis denkt, denkt vaak aan gezellige drukte, bourgondische restaurants en winkelen net over de grens. Maar zodra je de winkelstraten achter je laat, ontvouwt zich een verrassend rustig decor vol eeuwenoude verdedigingswerken, weidse polders en middeleeuwse geschiedenis. Wij trokken de wandelschoenen aan voor een gevarieerde tocht over de stadswallen en door het Zeeuws-Vlaamse polderland.
In de voetsporen van Van Dale en Napoleon
Onze wandeling begint op het Walplein, onder het toeziend oog van het borstbeeld van Johan Hendrik van Dale — de grondlegger van het beroemde woordenboek. Vanaf hier lopen we richting de Damse Vaart, ook wel bekend als het Napoleonkanaal. Deze waterweg werd in opdracht van Napoleon gegraven door Spaanse krijgsgevangenen om Brugge rechtstreeks met de zee te verbinden.
Via de houten Parmabrug steken we het water over naar de overkant. Hier staan we meteen oog in oog met de Stenen Beer (de voormalige Westpoort), een markant overblijfsel van de vestinggordel die Sluis door de eeuwen heen moest beschermen tegen invallen en belegeringen.
Groene wallen en draaiende molenwieken
Vanaf de Stenen Beer klimmen we de hoge, met bomen begroeide stadswallen op. Het pad biedt een prachtig uitzicht over de grachten en de stad. Ter hoogte van de Zuidpoort — historisch de toegangspoort voor reizigers uit Aardenburg — maken we een korte uitstap naar Molen De Brak. Deze korenmolen uit 1739 staat er prachtig bij en maalt nog regelmatig op de wind.
We vervolgen onze route over de wallen langs de gerestaureerde Oostpoort, waarna het groene vestinglandschap langzaam overgaat in open polders en met bomen omzoomde dijken.
Tijdreizen langs de Verdwenen Zwinhavens
Over het rustige Maenshoutdijkje lopen we richting het westen. Aan de horizon doemt al snel de massieve, stompe toren van Sint-Anna-ter-Muiden op.
Onderweg stuiten we op een van de VR-kijkers van de Verdwenen Zwinhavens. Door hier doorheen te kijken, sta je ineens virtueel midden in de dynamische middeleeuwen, toen dit gebied nog een drukbevaren zeearm vol handelsschepen was. Een ontzettend leuke, interactieve toevoeging aan de wandeling.
Het verstilde Sint-Anna-ter-Muiden
Een paar grenspalen verder stappen we Sint-Anna-ter-Muiden binnen. Hoewel het vandaag de dag oogt als een vredig, pittoresk dorpje, kreeg deze plaats al in 1242 stadsrechten. Rondom het charmante marktplein en de imposante kerktoren heerst een weldadige rust — een heerlijk contrast met het levendige Sluis.
Het enige Belfort van Nederland
Na een ontspannen rondwandeling door de historische straatjes keren we via het polderlandschap terug naar Sluis, waarbij we onderweg nog een ooievaar tussen de grazende koeien spotten.
De tocht eindigt op de Grote Markt, aan de voet van het Belfort van Sluis. Waar belforten in Vlaanderen een bekend straatbeeld vormen, is dit exemplaar volstrekt uniek: het is het enige echte belfort op Nederlandse bodem. Een passend historisch slot van een schitterende route.
Praktische informatie
Start & finish: Walplein / Grote Markt, Sluis
Terrein: Mix van onverharde graspaden (wallen), verharde dijken en dorpsklinkers
Hoogtepunten: Borstbeeld Van Dale, Damse Vaart, Stenen Beer, Molen De Brak, VR-kijker Zwinhavens, Sint-Anna-ter-Muiden en het Belfort
Handige links en bronnen:
Historische bezienswaardigheden
Museum Het Belfort van Sluis:Informatie over openingstijden, de geschiedenis van het enige Nederlandse belfort, Johan Hendrik van Dale en het interactieve museum.🔗 Museum Het Belfort Sluis
Molen De Brak:Officiële info over de historische stenen korenmolen uit 1739, openingsuren, meelverkoop en de bijbehorende brasserie.🔗 Molen De Brak (Molen van Sluis)
Sint-Anna-ter-Muiden & Sluis Vestingstad:Achtergrondinformatie over de stadsrechten (1242), de middeleeuwse geschiedenis en bezienswaardigheden in de gemeente.🔗 Sluis Online – Bezienswaardigheden & Historie
Verdwenen Zwinhavens & VR-kijkers
Verdwenen Zwinhavens (Westtoer / Visit West-Vlaanderen): Alles over het archeologische project van de Universiteit Gent, de getijdengeschiedenis en de locaties van de outdoor VR-kijkers (o.a. in Sluis en Sint-Anna-ter-Muiden).🔗 Visit West-Vlaanderen – Verdwenen Zwinhavens
Visit Flanders – Verdwenen Zwinhavensroute:Achtergrondartikel over de middeleeuwse havens en het landschap tussen Brugge, Damme en Sluis.🔗 Visit Flanders – Verdwenen Zwinhavens
Wandelroutes & Kaarten
Wandelroute Wallen van Sluis (PDF / Plattegrond):De officiële routebeschrijving van de wandeling over de vestingwallen, langs de stadspoorten, de Stenen Beer en Molen De Brak.🔗 Wandelroute Sluis Vestingwallen (Sluis Online)
Wandelnetwerk Zeeland / RouteYou: GPX-tracks en knooppuntenroutes voor de omwalling van Sluis en het poldergebied rond Sint-Anna-ter-Muiden.🔗 RouteYou – Wandelen op de wallen van Sluis
Enkele interessante youtube-filmpjes:
1. Achtergrond over de VR-kijkers & Verdwenen Zwinhavens
Kanaal: Brugse Ommeland
Waarom interessant: Een officiële impressie van het archeologische project van de verdwenen Zwinhavens (Sluis, Damme, Brugge, e.a.) en hoe de geschiedenis met 3D- en VR-technologie weer tot leven is gewekt.
2. Sfeerbeelden langs de Verdwenen Zwinhavens & Poldergebied
Kanaal: Albert Deauville
Waarom interessant: Toont de sfeer van het historische polderlandschap, de Zwingeul en de overblijfselen van de middeleeuwse getijdenhavens tussen Zeeland en West-Vlaanderen.
3. Historie van de Vestingwerken & Kasteel van Sluis
Kanaal: Albert Speelman
Waarom interessant: Een korte historische toelichting over de voormalige burcht en verdedigingswerken van Sluis, wat extra context geeft bij de stadswallen en de Stenen Beer.
De tweezame..... 
Plaats een reactie